Dalam tindak balas penambahan, atom baharu melekat pada ikatan ganda dua C=C dan molekul menjadi tepu. Kemahiran ini muncul dalam tindak balas organik apabila soalan memberi alkena dan meminta hasil atau keputusan ujian.
Bagaimana ikatan ganda dua berubah dalam penambahan?
Ikatan ganda dua dalam alkena terdiri daripada dua pasangan elektron kongsi. Dalam penambahan, satu pasangan itu digunakan untuk membentuk ikatan dengan atom baharu. Ikatan antara dua karbon itu menjadi ikatan tunggal, dan setiap karbon mendapat satu atom baharu.
Coraknya: C=C + X-Y menghasilkan molekul tepu dengan X pada satu karbon dan Y pada karbon yang lain. Tiada apa yang tersingkir, jadi hasilnya satu molekul yang mengandungi semua atom kedua-dua bahan tindak balas.
Tiga penambahan penting bagi etena, C₂H₄:
- Dengan hidrogen, H₂, ia menghasilkan etana, C₂H₆, menggunakan mangkin dan haba. Ini ialah penghidrogenan.
- Dengan bromin, Br₂, ia menghasilkan 1,2-dibromoetana, C₂H₄Br₂, pada suhu bilik. Ini asas ujian air bromin.
- Dengan stim, H₂O, ia menghasilkan etanol, C₂H₅OH, dalam keadaan yang dinyatakan sukatan anda. Ini ialah penghidratan.
Contoh berlangkah
Propena, C₃H₆, bertindak balas dengan bromin. Lukis dan namakan hasil.
Langkah 1, tulis bahan tindak balas: CH₃-CH=CH₂ dan Br-Br.
Langkah 2, buka ikatan ganda dua: dua karbon itu mengekalkan satu ikatan antara mereka dan melepaskan ikatan yang kedua.
Langkah 3, lekatkan satu bromin pada setiap karbon itu: CH₃-CHBr-CH₂Br.
Langkah 4, namakan: 1,2-dibromopropana, C₃H₆Br₂.
Langkah 5, semak atom: kiri C₃H₆ + Br₂ memberi 3 C, 6 H dan 2 Br. Kanan C₃H₆Br₂ memberi 3 C, 6 H dan 2 Br. Seimbang.
Versi kuantiti: 2.8 g etena ialah 0.10 mol (Mr 28).
Ia bertindak balas dengan 0.10 mol bromin dan membentuk 0.10 mol C₂H₄Br₂. Mr ialah 24 + 4 + 160 = 188, jadi jisimnya 18.8 g. Semak dengan menambah: 2.8 g + 16.0 g bromin ialah 18.8 g.
Kesilapan yang perlu diawasi
Kesilapan lazim ialah menulis hanya satu atom bromin dalam hasil.
Persamaan salah: C₂H₄ + Br₂ → C₂H₄Br
Satu atom bromin hilang. Kanan ada 1 Br dan kiri ada 2.
Pembetulan: dalam penambahan, kedua-dua atom bromin melekat, satu pada setiap karbon. Tulis hasil dengan kedua-duanya, C₂H₄Br₂, dan kira sebelum meneruskan. Kesilapan kedua ialah mengekalkan ikatan ganda dua dalam hasil, yang bermaksud tiada apa yang bertambah.
Semak kendiri
1. Tulis persamaan penambahan hidrogen kepada propena.
Tunjukkan jawapan
C₃H₆ + H₂ → C₃H₈. Semakan: 3 C dan 8 H di kedua-dua belah. Hasilnya propana, yang tepu.
2. Antara ini, yang manakah menyahwarnakan air bromin: C₃H₈, C₃H₆, C₄H₁₀? Terangkan.
Tunjukkan jawapan
C₃H₆. Ia alkena, jadi ia mempunyai ikatan ganda dua dan bromin bertambah merentasinya. Warna jingga keperangan hilang. Dua yang lain ialah alkana dengan ikatan tunggal sahaja.
3. But-1-ena, C₄H₈, bertindak balas dengan bromin. Beri formula hasil dan semakan atom.
Tunjukkan jawapan
C₄H₈Br₂ (1,2-dibromobutana). Kiri: 4 C, 8 H, 2 Br. Kanan: 4 C, 8 H, 2 Br.
Ke mana selepas ini?
Penghidratan terus berkait dengan perubahan alkohol dan asid, dan idea penambahan yang sama berulang dalam unit ulangan polimer. Untuk menyemak semula apa yang menjadikan molekul tak tepu, lihat mengenal struktur tepu dan tak tepu. Pelatih penaakulan imbangan persamaan ialah cara pantas untuk melatih kiraan atom.
Jika anda masih hilang markah pada lukisan hasil penambahan, guru dalam tuisyen Kimia dalam talian satu dengan satu boleh menyemak lukisan anda dan membetulkan langkah yang tersilap.