Dalam pentitratan (titration), satu larutan ditambah kepada larutan lain sehingga penunjuk bertukar warna, dan isi padu yang ditambah membolehkan anda mengira jumlah. Untuk menerangkan takat akhir, namakan apa yang ditunjukkan oleh perubahan warna, pilih keputusan yang sah, kemudian gunakan nisbah persamaan. Soalan biasanya memberi pemerhatian dan meminta anda mentafsirkannya. Prosedur amali itu sendiri dijalankan di makmal sekolah anda bersama guru.
Pelajaran ini menyusuli memilih prinsip penyediaan garam dan menutup set pelajaran dalam asid, bes dan garam.
Apakah maksud takat akhir?
Penunjuk bertukar warna apabila larutan melepasi titik neutral, jadi perubahan warna menunjukkan satu bahan tindak balas baru sahaja habis. Isi padu yang ditambah untuk sampai ke titik itu ialah titre.
Apabila asid hidroklorik dari biuret ditambah kepada natrium hidroksida dan metil jingga dalam kelalang, warna bergerak dari kuning (beralkali) kepada jingga. Jingga ialah warna takat akhir, kerana ia terletak antara warna asid (merah) dengan warna alkali (kuning). Fenolftalein akan berubah dari merah jambu kepada tanpa warna dalam pentitratan yang sama.
Cara bekerja daripada jadual keputusan
- Abaikan titre kasar jika soalan melabelkannya.
- Pilih titre konkordan, iaitu keputusan yang hampir sama dalam had yang dinyatakan (biasanya 0.10 cm³).
- Kira min nilai itu sahaja.
- Cari jumlah larutan yang diketahui menggunakan jumlah = kepekatan × isi padu (dm³).
- Gunakan nisbah persamaan untuk mencari jumlah larutan yang tidak diketahui.
- Bahagi dengan isi padu larutan yang tidak diketahui untuk mencari kepekatannya.
Contoh berlangkah
Data direka untuk pengajaran. Sebuah kelalang mengandungi 25.0 cm³ natrium hidroksida berkepekatan tidak diketahui dengan beberapa titik metil jingga. Biuret mengandungi asid hidroklorik 0.100 mol/dm³.
| Pentitratan | Kasar | 1 | 2 | 3 |
|---|---|---|---|---|
| Titre / cm³ | 21.20 | 20.10 | 20.05 | 20.15 |
Langkah 1, keputusan sah: abaikan titre kasar. Titre 1, 2 dan 3 terletak antara 20.05 dengan 20.15, iaitu julat 0.10 cm³, jadi ia konkordan.
Langkah 2, min: (20.10 + 20.05 + 20.15) ÷ 3 = 60.30 ÷ 3 = 20.10 cm³.
Langkah 3, jumlah HCl: 0.02010 dm³ × 0.100 mol/dm³ = 0.002010 mol.
Langkah 4, nisbah: HCl + NaOH → NaCl + H₂O, iaitu 1:1, jadi NaOH = 0.002010 mol.
Langkah 5, kepekatan NaOH: 0.002010 mol ÷ 0.0250 dm³ = 0.0804 mol/dm³.
Penerangan takat akhir: metil jingga bertukar dari kuning kepada jingga apabila natrium hidroksida habis dineutralkan dan titis asid berlebihan yang pertama mengubah penunjuk.
Semakan: 0.0804 × 0.0250 = 0.00201 mol, yang sepadan dengan HCl.
Kesilapan yang perlu diawasi
Jawapan yang salah: min titre = (21.20 + 20.10 + 20.05 + 20.15) ÷ 4 = 20.375 cm³
Pelajar memuratakan semua nilai, termasuk titre kasar.
Titre kasar tidak tepat kerana takat akhir terlepas.
Memasukkannya menarik min jauh daripada nilai sebenar. Pembetulannya ialah memilih keputusan konkordan dahulu, kemudian mengira min. Satu lagi kesilapan lazim ialah membahagi dengan titre dan bukan 25.0 cm³ dalam kelalang pada langkah terakhir.
Semak kendiri
1. Titre ialah 18.80 (kasar), 18.30, 18.40 dan 18.35 cm³. Cari min titre.
Lihat jawapan
Abaikan nilai kasar. Tiga yang lain terletak antara 18.30 dengan 18.40, jadi ia konkordan. Min = (18.30 + 18.40 + 18.35) ÷ 3 = 55.05 ÷ 3 = 18.35 cm³.
2. 25.0 cm³ H₂SO₄ 0.0500 mol/dm³ memerlukan min titre 20.00 cm³ NaOH. Persamaan: H₂SO₄ + 2NaOH → Na₂SO₄ + 2H₂O. Cari kepekatan NaOH.
Lihat jawapan
Jumlah H₂SO₄ = 0.0250 × 0.0500 = 0.00125 mol. Nisbahnya 1:2, jadi NaOH = 0.00250 mol. Kepekatan = 0.00250 ÷ 0.0200 = 0.125 mol/dm³.
3. Dalam contoh berlangkah, seorang pelajar menambah asid melepasi takat akhir dalam pentitratan terakhir. Adakah kepekatan NaOH yang dikira menjadi terlalu tinggi atau terlalu rendah?
Lihat jawapan
Titre terlalu besar, jadi jumlah HCl yang dikira terlalu besar. Dibahagi dengan 25.0 cm³ yang sama, kepekatan NaOH menjadi terlalu tinggi.
Ke mana pelajaran ini menuju
Anda kini telah melalui keseluruhan modul. Selesaikan set latihan asid, bes dan garam dan catat ralat berulang dengan log kesilapan dan baris ujian semula. Guru mol dan nisbah persamaan membantu anda menyemak setiap langkah nisbah.
Jika jadual keputusan terus mengelirukan walaupun kimianya jelas, guru kami boleh melatihnya bersama anda dalam tuisyen Kimia dalam talian satu dengan satu.