Untuk membandingkan permintaan dan bekalan, tolak satu daripada yang lain, namakan hasilnya sebagai lebihan atau kekurangan, dan tukarkannya kepada peratusan asas yang betul. Kemahiran ini muncul bersama air, tenaga, makanan dan mineral, dalam jadual, carta palang dan teks kes pendek.
Ia menyambung menerangkan pilihan lokasi menggunakan bukti, kerana bekalan sesuatu sumber sering menjadi salah satu titik bukti. Ia terletak dalam modul aktiviti ekonomi dan sumber.
Apakah yang ditunjukkan oleh perbandingan itu?
Bekalan ialah jumlah sumber yang ada. Permintaan ialah jumlah yang mahu digunakan oleh orang, ladang dan industri.
Apabila permintaan lebih besar, kawasan itu mengalami kekurangan dan mungkin perlu mengimport, menjatah, menyimpan atau mencari sumber baharu. Apabila bekalan lebih besar, terdapat lebihan.
Kekurangan tidak semestinya krisis. Saiz jurang berbanding bekalan memberitahu betapa seriusnya keadaan itu.
Bagaimana membandingkan langkah demi langkah?
- Tambah bahagian permintaan jika permintaan dipecahkan mengikut pengguna, seperti rumah, industri dan pertanian.
- Bandingkan jumlah: permintaan tolak bekalan memberi nombor positif bagi kekurangan.
- Namakan hasilnya sebagai kekurangan atau lebihan, bersama unit.
- Nyatakan sebagai peratusan bekalan (atau asas yang diminta): jurang ÷ asas × 100.
- Tulis kesimpulan yang mengaitkan angka dengan kesannya.
Contoh berlangkah
Pulau Lestari ialah rekaan untuk contoh ini. Bekalan airnya ialah 450 000 m³ sehari. Permintaan harian ditunjukkan di bawah.
| Pengguna | Permintaan (m³ sehari) |
|---|---|
| Rumah | 220 000 |
| Industri | 140 000 |
| Pertanian | 130 000 |
Jumlah permintaan. 220 000 + 140 000 + 130 000 = 490 000 m³ sehari.
Jurang. 490 000 − 450 000 = 40 000 m³ sehari. Permintaan lebih besar, jadi ini ialah kekurangan.
Peratusan bekalan. 40 000 ÷ 450 000 = 0.0889, jadi 8.9% bekalan (1 tempat perpuluhan).
Semakan. 450 000 × 0.089 = 40 050, hampir 40 000, jadi peratusan itu munasabah.
Pengguna terbesar. Rumah menggunakan 220 000 ÷ 490 000 = 0.449, iaitu kira-kira 44.9% permintaan.
Kesimpulan. “Pulau Lestari mengalami kekurangan 40 000 m³ sehari, kira-kira 8.9% bekalan. Rumah ialah pengguna terbesar pada kira-kira 45% permintaan, jadi mengurangkan pembaziran di rumah boleh menutup sebahagian besar jurang itu. Jika permintaan naik 10 000 m³ setahun, kekurangan mencapai 70 000 m³ dalam tiga tahun.”
Baris terakhir ialah unjuran mudah: 40 000 + 3 × 10 000 = 70 000.
Apakah kesilapan yang perlu dielakkan?
Kesilapan lazim ialah membahagi dengan asas yang salah, atau membaca jadual seolah-olah bekalan rendah sahaja bermaksud kekurangan.
Jawapan yang silap: Kekurangan ialah 40 000 ÷ 490 000 = 8.2% bekalan.
Pelajar membahagi dengan permintaan tetapi menamakan hasilnya peratusan bekalan. Angka 8.2% betul hanya sebagai peratusan permintaan.
Pembetulannya ialah memilih asas dahulu, menulis namanya, kemudian membahagi. Ingat juga bahawa bekalan yang kecil bukan kekurangan jika permintaan lebih kecil lagi.
Semak kendiri
1. Sebuah wilayah rekaan mempunyai bekalan elektrik 800 GWh dan permintaan 920 GWh setahun. Cari kekurangan sebagai peratusan bekalan.
Tunjuk jawapan
920 − 800 = 120 GWh kekurangan. 120 ÷ 800 = 0.15, jadi 15% bekalan.
2. Sebuah kawasan pertanian rekaan mempunyai bekalan makanan 1 250 tan dan permintaan 1 000 tan. Nyatakan lebihan sebagai peratusan permintaan.
Tunjuk jawapan
1 250 − 1 000 = 250 tan lebihan. 250 ÷ 1 000 = 0.25, jadi 25% permintaan.
3. Mengapa kekurangan 40 000 m³ sehari lebih serius bagi pulau kecil berbanding negara besar?
Tunjuk jawapan
Ia bahagian yang lebih besar daripada bekalan pulau itu, dan pulau mungkin mempunyai sumber alternatif yang lebih sedikit. Peratusan bekalan menunjukkan keseriusan dengan lebih baik daripada angka mentah.
Ke mana pelajaran ini membawa anda?
Pelajaran seterusnya, menjejak rangkaian pengeluaran tanpa mereka data, menggunakan tabiat yang sama iaitu berpegang pada bukti. Lejar bukti dan kajian kes geografi membantu anda merekod sumber, tempat dan tahun bagi sebarang angka yang digunakan. Cuba set latihan campuran apabila anda bersedia.
Soalan peratusan ialah tempat ramai pelajar kehilangan markah pada asas atau unit. Dalam tuisyen Geografi dalam talian satu dengan satu, guru boleh memerhati langkah kerja anda dan menangkap kesilapan ini semasa ia berlaku.