Dua kes boleh dibandingkan hanya apabila keduanya mengukur perkara yang sama pada skala yang adil. Apabila tidak, nyatakan, laraskan jika boleh, dan terangkan apa yang tidak dapat ditunjukkan oleh perbandingan itu.
Pelajaran ini menggunakan nota yang disahkan daripada semakan tempat, tarikh dan sumber serta rantaian berkait daripada punca, kesan dan gerak balas.
Apa yang perlu disemak sebelum membandingkan?
Jalankan empat semakan.
- Adakah ukurannya sama, seperti kematian atau rumah dilanda banjir?
- Adakah jenis peristiwanya sama, seperti banjir sungai dan banjir pantai?
- Adakah tempoh masanya hampir sama?
- Adakah penduduk atau kawasannya hampir sama saiz?
Jika satu semakan gagal, tukar kepada kadar jika boleh dan tambah catatan. Lejar bukti mempunyai ruang untuk catatan itu.
Contoh berlangkah
Semua data rekaan. Kes A ialah sebuah bandar pantai berpenduduk 20,000 orang yang dilanda ribut, dan 40 orang maut. Kes B ialah sebuah bandar pedalaman berpenduduk 500,000 orang yang dilanda banjir sungai, dan 55 orang maut.
Langkah 1, jumlah mentah. B mempunyai lebih banyak kematian (55 berbanding 40). Ini nampak seperti B lebih teruk.
Langkah 2, skala yang sama. Tukar kepada kematian bagi setiap 100,000.
- A: 40 ÷ 20,000 = 0.002, dan 0.002 × 100,000 = 200 bagi setiap 100,000.
- B: 55 ÷ 500,000 = 0.00011, dan 0.00011 × 100,000 = 11 bagi setiap 100,000.
Langkah 3, tafsir. Bagi setiap orang, A jauh lebih teruk terjejas. 200 ÷ 11 ialah kira-kira 18, jadi kadar di A kira-kira 18 kali ganda kadar di B.
Langkah 4, tambah catatan. Ribut pantai dan banjir sungai ialah bahaya yang berbeza, tahunnya berbeza, dan satu peristiwa di setiap tempat ialah sampel yang kecil. Perbandingan itu menunjukkan beban setiap komuniti, bukan bahaya mana yang lebih besar.
Kesilapan yang perlu diawasi
Kesilapan lazim ialah membandingkan jumlah mentah dan membuat kesimpulan tanpa sebarang catatan.
Ayat yang salah: “Kes B lebih teruk kerana 55 orang maut berbanding 40.”
Ayat ini lupa bahawa penduduk B 25 kali ganda lebih ramai.
Pembetulannya ialah menggunakan kadar dan menamakan had: “Bagi setiap 100,000 orang, Kes A jauh lebih tinggi pada 200 berbanding 11, walaupun bahaya dan tahunnya berbeza.”
Semak diri anda
1. Kes C: 12 kematian dalam kalangan 6,000 orang. Kes D: 30 kematian dalam kalangan 150,000 orang. Bandingkan bagi setiap 100,000.
Lihat jawapan
C: 12 ÷ 6,000 × 100,000 = 200. D: 30 ÷ 150,000 × 100,000 = 20. C sepuluh kali ganda D bagi setiap orang.
2. Satu kes ialah banjir sedalam 2 m dan satu lagi banjir sedalam 0.5 m. Namakan satu sebab kesannya mungkin tidak setanding.
Lihat jawapan
Saiz peristiwanya berbeza. Banjir 2 m merosakkan rumah dan jalan jauh lebih teruk, jadi perbezaan kesan mungkin datang daripada peristiwa itu, bukan komuniti.
3. Beri satu catatan yang boleh ditambah pada mana-mana perbandingan dua kes.
Lihat jawapan
Contohnya: “Setiap kes ialah satu peristiwa dalam satu tahun, jadi perbandingan ini tidak dapat menunjukkan corak jangka panjang.”
Langkah seterusnya
Perbandingan yang adil memerlukan nota yang boleh berubah apabila fakta baharu tiba, maka teruskan dengan mengemas kini kes tanpa menulis semula sejarah. Penjelajah statistik dan taburan akan membantu dengan kadar. Jika soalan perbandingan sering menghilangkan markah anda, guru dalam tuisyen Geografi dalam talian secara satu dengan satu kami boleh melatih anda menggunakan kadar dan catatan dengan betul.